Hakan Kaplan 
Geçici ateşkes, enerji piyasalarında rahatlama sağladı ve petrol ile gaz fiyatlarında gözle görülür bir düşüş yaşandı. ABD ve İsrail’in İran’a yönelik gerçekleştirdiği saldırılar sonrası tırmanan gerginlik, Hürmüz Boğazı’ndaki güvenlik endişeleriyle birleşerek enerji krizini derinleştirmişti. Ancak, ABD-İran arasında sağlanan iki haftalık geçici ateşkes, piyasalarda yeni bir yön belirledi.
Ateşkesin ilan edilmesinin ardından petrol, doğal gaz ve kömür fiyatlarının gerilemesi söz konusu oldu. Ancak, piyasalardaki belirsizlikler nedeniyle fiyatlar hâlâ saldırı öncesi seviyelerin üzerinde seyretmeye devam ediyor. Küresel arz riskleri ve bölgedeki kırılgan ateşkes süreci, enerji fiyatlarının oynaklığını artırıyor.
ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a yönelik başlattığı saldırıların 6. haftasında, iki taraf arasında sağlanan geçici ateşkesle birlikte enerji fiyatlarında aşağı yönlü bir hareketlilik gözlemlenmeye başlandı. Ancak, ateşkese rağmen İsrail’in Lübnan’a yönelik saldırılarının sürmesi ve İran’ın ateşkes ihlalleri ile ilgili açıklamaları belirsizlik yaratmaya devam ediyor. Hürmüz Boğazı’ndaki gemi geçişleri de beklenenden düşük seviyelerde kalmakta.
ABD Başkanı Donald Trump, 8 Nisan tarihinde ateşkesi kabul ettiğini duyurdu ve Hürmüz Boğazı’nın açılması şartıyla iki haftalık ateşkesin uygulanacağını belirtti. İran yönetimi ise kendilerine yönelik saldırıların durması halinde karşı saldırıların da durdurulacağını ifade etti. İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, Hürmüz Boğazı’ndan güvenli geçişin iki hafta boyunca mümkün olacağını açıkladı.
İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Said Hatibzade ise ABD ve İran arasındaki ateşkesi değerlendirerek, İsrail’in Lübnan’a yönelik saldırılarının bu ateşkesin ağır bir ihlali olduğunu vurguladı ve ABD’nin savaş ile ateşkes arasında bir seçim yapması gerektiğini söyledi.
Hürmüz Boğazı, dünya petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 20’sinin gerçekleştiği kritik bir bölge. Bu noktada atılacak her adım, küresel enerji piyasalarını doğrudan etkilemeye devam ediyor.
Ateşkesin duyurulmasıyla enerji fiyatları üzerinde olumlu bir etki görüldü. Trump’ın, Hürmüz Boğazı’nın tamamen açılması şartıyla İran ile iki haftalık ateşkesi kabul ettiğini açıklamasıyla Brent petrolün varil fiyatı 8 Nisan’da 100 doların altına düştü. Uluslararası referans olarak kabul edilen Brent türü ham petrolün fiyatı, 27 Şubat’taki son işlem gününde 72,48 dolardan kapanmıştı. 10 Nisan’da Brent petrol fiyatı, bir önceki güne göre yüzde 0,7 azalarak 95,2 dolara geriledi. Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili ise 96,57 dolardan işlem gördü.
